Get Adobe Flash player

Jolanta Białogórzec

Dziecko wobec żałoby- pomoc uczniom, którzy przeżywają stratę kogoś bliskiego.  (Materiały merytoryczne do warsztatu  prowadzonego dla uczestników IV Letniej Szkoły SPÓJRZ INACZEJ – Borków, 2010 r.)

Śmierć jest wszechobecna- w filmach, prasie, grach komputerowych. Gdy zdarza się w realnym życiu, często przeżywana jest w osamotnieniu zarówno przez dzieci jak i przez dorosłych. Dzieci są często „chronione „ przed tym doświadczeniem z obawy, że mogłoby ono źle wpłynąć na ich samopoczucie, rozwój, kondycję psychiczną. Tymczasem dzieci interesują się śmiercią tak samo, jak interesują się życiem. Przeżywają ją, gdy się z nią zetkną. Z racji mniejszych możliwości werbalizacji swoich przeżyć, ich reakcje związane ze stratą manifestują się bardziej w zachowaniu i w ciele.

Żałoba doczekała się w psychologii swojego opracowania i uporządkowania. Jest naturalną reakcją, jest złożona i długotrwała. Obejmuje etap wstrząsu i odrętwienia, etap tęsknoty i poszukiwania utraconego obiektu, fazę dezorganizacji i rozpaczy a prawidłowo przeżyta kończy- po roku, dwóch latach - pogodzeniem ze stratą i przystosowaniem do nowych warunków. Osoby przeżywające stratę doświadczają smutku, lęku, gniewu, poczucia winy, osamotnienia. W procesie żałoby pojawia się spadek dynamiki życiowej, utrata zainteresowania światem zewnętrznym, wycofywanie się z działań niezwiązanych ze wspomnieniami utraconego obiektu; mogą pojawiać się inwazje niechcianych myśli, obrazów, rozpamiętywanie scen z życia utraconej osoby oraz halucynacje dotyczące jej obecności. Z przeżywaniem żałoby łączą się też okresowe zakłócenia w funkcjonowaniu organizmu w postaci osłabienia, utraty apetytu, zaburzeń snu, zakłóceń akcji serca lub oddychania.

Żałoba nie jest niebezpieczna. Niebezpieczne jest zabranianie sobie i innym przeżywania uczuć, które w związku z nią się pojawiają.

Nieodżałowana strata, jak wskazują badania, ma związek ze stanem zdrowia psychicznego i fizycznego. Ślady, jakie może pozostawiać nieodżałowana śmierć to: lęki, depresje, tendencje samobójcze, objawy psychosomatyczne, bezsenność, trudności w podejmowaniu decyzji, okresy chaosu, nadużywanie leków, alkoholu, objadanie się w celu przytłumienia bólu, nadciśnienie, zawał, nasilenie chorób chronicznych, znieczulenie emocjonalne, utrata witalności, energii, spontaniczności, utrata serdecznych, bliskich więzi, wysoki odsetek rozwodów wśród małżeństw, które straciły dziecko…

Młodzi ludzie, koledzy i koleżanki z klasy, którzy przeżywają śmierć ( często nagłą) kogoś, kto był członkiem ich grupy, potrzebują (jak każdy, kto doświadczył straty) „zaopiekowania się„ swoimi uczuciami i uporządkowania tego doświadczenia, a więc otwartego porozumiewania się na temat poniesionej straty, wyrażenia i odreagowania uczuć z nią związanych, poczucia wspólnego z innymi przeżywania, otrzymania wsparcia i przyzwolenia na przeżywanie różnych uczuć „po swojemu”, zaplanowania działań zmierzających do jakiejś formy pożegnania ze zmarłą osobą.

 

 

 

facebook_page_plugin